Θέλω θα πει μπορώ

Ή αλλιώς, πώς οι καθημερινές επιλογές μας είναι "πολιτικές" τοποθετήσεις.

Η ζωή μας είναι γεμάτη από αποφάσεις. Για το τι θα φάμε. Για το τι θα φορέσουμε. Για το πώς θα περάσουμε το απόγευμά μας. Για το αν θα ενημερωθούμε για κάποια θέματα. Για το αν θα μάθουμε ξένες γλώσσες. Για το αν θα βάλουμε την άσκηση στην καθημερινότητά μας.

Αυτό που ξεχνάμε στην πορεία είναι ότι κάθε απόφασή μας εμπεριέχει αυτομάτως την απόρριψη "ανταγωνιστικών" εναλλακτικών επιλογών. Αν παραγγείλω κρέας και πατάτες ΔΕΝ θα παραγγείλω όσπρια. Αν μελετήσω αγγλικά το απόγευμα ΔΕΝ θα πάω βόλτα. Αν ενημερωθώ για κάποιο θέμα που με ενδιαφέρει ΔΕΝ θα δω τηλεόραση. Αν αγοράσω ένα μάλλινο ρούχο ΔΕΝ θα αγοράσω βαμβακερό. Αν περάσω στις εξετάσεις κλέβοντας, δεν γίνεται να τις περάσω ταυτόχρονα με το σπαθί μου. Αν επιλέξω να ζήσω με τον/την Χ, ΔΕΝ μπορώ να ζήσω ταυτόχρονα με τον/την Υ.

Με αυτήν την έννοια, κάθε απόφασή μας έχει "κόστος". Ναι, κόστος. Ποιο είναι το κόστος αυτό; Είναι η απόρριψη των εναλλακτικών επιλογών. Είναι αυτά που ΔΕΝ μπορώ να κάνω ακριβώς επειδή αποφασίζω να κάνω κάτι άλλο.

Για παράδειγμα, η απόφασή μου να φάω κρέας και πατάτες σήμερα "κοστίζει" σε όρους ενός γεύματος με όσπρια και λαχανικά που ΔΕΝ μπορώ να φάω ταυτόχρονα. Η απόφασή μου να μελετήσω αγγλικά μία ώρα την ημέρα κοστίζει μία βόλτα (που δεν θα κάνω). Η απόφασή μου να αγοράσω ένα δερμάτινο πανωφόρι για το χειμώνα κοστίζει σε όρους ενός πανωφοριού από φυτικές ίνες που θα μπορούσε να μου είχε καλύψει την ίδια ανάγκη, αλλά δεν θα το αγοράσω. Η απόφασή μου να αποχαυνωθώ στην τηλεόραση κοστίζει την ενημέρωση που θα μπορούσα να είχα πάρει αν χρησιμοποιούσα τον ίδιο χρόνο διαβάζοντας. Η απόφασή μου να περάσω τις εξετάσεις κλέβοντας, μου κοστίζει επειδή μου στερεί την δυνατότητα να τις περάσω με το σπαθί μου. Η απόφασή μου να ζήσω με τον Χ, "κοστίζει" τον Υ.

Με άλλα λόγια, κάθε απόφασή μας, κάθε επιλογή μας, κάθε πράξη μας, αποκλείει όλες τις άλλες αποφάσεις, επιλογές, ή πράξεις μας που θα μπορούσαμε να είχαμε κάνει.

Με αυτή την έννοια, κάθε απόφασή μας, οσοδήποτε απλή και αν μας φαίνεται, είναι μία τοποθέτηση που κάνουμε απέναντι στον εαυτό μας και στον κόσμο. Και μάλιστα είναι μία "πολιτική" τοποθέτηση, διότι μέσα από τις αποφάσεις μας δείχνουμε τις προτεραιότητές μας και μέσα από αυτές τις αξίες μας για το πώς θέλουμε να είναι ο κόσμος που ζούμε.

Φυσικά, το τι εναλλακτικές έχουμε στη διάθεσή μας παίρνει αρκετή συζήτηση. Αν νομίζω ότι η μόνη μου διαθέσιμη επιλογή είναι το Α, τότε δεν τίθεται καν θέμα επιλογής. Όμως, τις περισσότερες φορές, τις διαθέσιμες επιλογές μας τις δημιουργούμε μόνοι μας, είναι περισσότερο προϊόν του μυαλού μας παρά των περιστάσεων.

Για παράδειγμα, ακούω πολλές φορές γύρω μου "θέλω να αγοράζω cruelty-free καλλυντικά, αλλά δεν βρίσκω cruelty-free προϊόντα στα καταστήματα, γι' αυτό δεν αγοράζω". Δηλαδή, δεν έχουμε άλλη επιλογή;

Πρέπει να σκεφτούμε ότι αυτή η έλλειψη εναλλακτικών σε μεγάλο βαθμό δημιουργείται από εμάς τους ίδιους, για δύο κυρίως λόγους:
1. δεν ζητάμε από τα καταστήματα που συνήθως ψωνίζουμε να φέρουν τα προϊόντα που εμείς θέλουμε.
2. δεν κάνουμε τον κόπο να τα αναζητήσουμε σε άλλα καταστήματα που τα έχουν.

Επιλέγοντας να μην ζητήσουμε από τα καταστήματα ή να μην αναζητήσουμε αυτά τα προϊόντα σε καταστήματα που τα διαθέτουν, παίρνουμε ταυτόχρονα και μία άλλη απόφαση: να συνεχίσουμε να χρηματοδοτούμε τα πειράματα για καλλυντικά. Για όποιους λόγους και να το κάνουμε, π.χ. γιατί πιστεύουμε ότι δεν έχουμε χρόνο να τα αναζητήσουμε, ή γιατί δεν θέλουμε να χάσουμε την ευχαρίστηση των αυθόρμητων αγορών κ.ά., η απόφασή μας αυτή είναι εντελώς σεβαστή και λογική.

Όμως είναι οξύμωρο να λέμε ταυτόχρονα "θέλω, αλλά δεν τα βρίσκω".

Γιατί "θέλω" θα πει "μπορώ".

Το πόσες εναλλακτικές επιλογές έχουμε εξαρτάται από εμάς. Είναι στο χέρι μας να τις δημιουργήσουμε ή να τις διεκδικήσουμε.


----------------------------------------------------------------
Δείτε τον κατάλογο με τα cruelty-free προϊόντα στην Ελλάδα.

_

Άλλο φυσικά προϊόντα, άλλο cruelty-free

Φυσικά προϊόντα δεν σημαίνει ότι είναι και cruelty-free.

Ακούω πολύ κόσμο να λέει: "Αγοράζω μόνο φυσικά προϊόντα - δεν πιστεύω σε αυτά να γίνονται πειράματα".

Δυστυχώς, το τι πιστεύει κανείς, και το τι θέλει να πιστεύει κανείς, δεν είναι πάντα κοντά στην αλήθεια. Η λέξη "φυσικά" (natural") συνήθως περιγράφει τον τρόπο δημιουργίας των συστατικών, αν και δεν φαίνεται να υπάρχει παγκοσμίως ένα Πρότυπο που να καθορίζει πόσα ακριβώς συστατικά πρέπει να είναι φυσικά και με ποιον ακριβώς τρόπο να έχουν εξαχθεί, προκειμένου έαν προϊόν να μπορεί να λέγεται "φυσικό". Συνεπώς κάθε επιχείρηση μπορεί να λέει ότι παράγει 'φυσικά' προϊόντα, αλλά δεν υπάρχει κανένας ανεξάρτητος οργανισμός για να πιστοποιήσει ότι αυτό που λέει η επιχείρηση σημαίνει κάτι συγκεκριμένο.

Από την άλλη, η φράση cruelty-free περιγράφει την συνειδητή και μόνιμη απεμπλοκή όλης της αλυσίδας παραγωγής (από τις επιχειρήσεις που παράγουν συστατικά έως την επιχείρηση που παράγει το τελικό προϊόν) από την χρήση πειραματόζωων για τον έλεγχο των συστατικών και των τελικών προϊόντων.

Πολλές από τις ουσίες που χρησιμοποιούνται στα καλλυντικά (λανολίνη, ελαστίνη, κερατίνη, ζωικό λίπος, και πάρα πολλές άλλες) μπορούν να διαφημιστούν ως "φυσικές". Το ότι είναι φυσικές δεν τις κάνει αυτομάτως cruelty-free. Γνωρίζουμε όλοι ότι έχουν υποφέρει ή σκοτωθεί ζώα για να παραχθούν. Επιπλέον, το ότι είναι "φυσικές" αυτές οι ουσίες δεν σημαίνει αυτομάτως ότι οι εταιρείες που τις παράγουν έχουν σταματήσει τα πειράματα στα ζώα.

Συνεπώς, εάν πράγματι θέλει ένας καταναλωτής να βοηθήσει έμπρακτα ώστε να σταματήσει η βάναυση αυτή πρακτική των επιχειρήσεων, θα πρέπει να αγοράζει μόνο προϊόντα από επιχειρήσεις που έχουν πιστοποιηθεί από την CCIC ή μέλη της ECEAE. Έτσι τα χρήματα που δίνει για τις κρέμες, τα σαμπουάν, τις οδοντόκρεμες κ.λπ. θα πηγαίνουν στις πραγματικά "καθαρές" επιχειρήσεις, αυτές που μόνιμα και συνειδητά έχουν σπάσει τον κύκλο της βαναυσότητας. Τα προϊόντα αυτά φέρουν το αυθεντικό σήμα leaping bunny (δείτε το στην αρχή του blog).

Στον κατάλογο θα βρείτε όσα προϊόντα cruelty-free υπάρχουν στην Ελλάδα αυτή τη στιγμή. Πολλά από αυτά τα προϊόντα είναι και natural, και organic, και πολλά άλλα. Όμως, το σημαντικότερο είναι ότι οι επιχειρήσεις που εμπλέκονται στην παραγωγή τους είναι πραγματικά cruelty-free.